1.1.1. พืชจำพวกต้น (ต่อ)
จันทน์ลูกหอม ไม้ยืนต้นขนาดกลางถึงใหญ่
- เนื้อไม้ รสขมหวาน สรรพคุณ บำรุงประสาท บำรุงเนื้อหนังให้สดดชื่น แก้ไข้ตับ ปอดพิการ แก้ร้อนในกระหายน้ำ แก้เหงื่อตกหนัก ขับพยาธิ
- ผลสุก รสหวานฝาด สรรพคุณ รับประทานกับน้ำกะทิสด บำรุงกำลัง แก้ท้องเสีย
จันทน์โอ หรือ ลูกอินทร์ ไม้ยืนต้นขนาดกลางถึงใหญ่
- เนื้อไม้ รสขมหวาน สรรพคุณ บำรุงประสาท บำรุงกำลัง แก้ตับปอดพิการ แก้ไข้ แก้ร้อนในกระหายน้ำ แก้เหงื่อตกหนัก แก้ไข้ตัวร้อน
จันทนา (จันทน์ขาว) ไม้พุ่มยืนต้นขนาดกลาง
- เนื้อไม้ รสขมเย็น สรรพคุณ แก้ไข้อันบังเกิดแต่ตับและดี บำรุงเลือดลม
- แก่น รสหอมเย็นติดร้อน สรรพคุณ แก้ไข้กำเดา บำรุงหัวใจ แก้ลม แก้อ่อนเพลีย
จาก ไม้กอ ใบคล้ายใบมะพร้าว เกิดที่ลุ่มเค็ม
- ใบ รสฝาด สรรพคุณ แก้ลมจรต่างๆ แก้เสมหะและดับพิษทั้งปวง
- นมจาก เป็นเกล็ดสีดำอยู่ใต้ท้องใบ รสฝาดกร่อย สรรพคุณ แก้ลมจร ลมป่วง แก้ไข้ ท้องเสีย แก้พิษตานซาง ลิ้นเป็นฝ้าละอองขาว
จามจุรี,ก้ามปู,ฉำฉา ไม้ยืนต้นขนาดใหญ่
- เปลือกต้น รสฝาด สรรพคุณ สมานแผลในปาก ในคอ เหงือกหรือฟันผุ แก้ริดสีดวงทวาร แก้ท้องร่วง ห้ามโลหิตตกใน
- เมล็ด รสฝาดเมา สรรพคุณ แก้กลาก เกลื้อน และโรคเรื้อน แก้เยื่อตาอักเสบ
- ใบ รสเย็น สรรพคุณ ทำให้เย็นดับพิษ แก้ปวดแสบปวดร้อน
จิกเขา ไม้ยืนต้นขนาดกลางถึงใหญ่
- เปลือกต้น รสร้อนเล็กน้อย สรรพคุณ แก้ปวดศีรษะ แก้เสมหะพิการ แก้ระดูขาว
- เมล็ด รสร้อน สรรพคุณ แก้แน่นจุกเสียด
จิกนา ไม้ยืนต้นขนาดกลาง
- เปลือกต้น รสร้อนเล็กน้อย สรรพคุณ แก้ปวดศีรษะ แก้เลือดออกตามไรฟัน ใช้เบื่อปลา
- เนื้อไม้ รสร้อนเฝื่อนๆ สรรพคุณ ขับระดูขาว
- เมล็ด รสร้อน สรรพคุณ แก้แน่นจุกเสียด รัดมดลูกหลังการคลอดบุตร แก้เยื่อตาอักเสบ แก้อาเจียน ฝนทาแก้ตัวร้อน แก้ไอเด็ก
- ใบ รสฝาด สรรพคุณ แก้ท้องร่วง
- ราก รสขื่นเอียน สรรพคุณ ระบายท้อง
จุกโรหิณี ไม้พุ่มขนาดย่อม
- ราก รสขมเย็น สรรพคุณ ถอนพิษไข้กาฬ แก้ร้อนในกระหายน้ำ ลดความร้อนในร่างกาย
- บางตำราว่า รสสุขุม สรรพคุณ แก้ไข้เพื่อโลหิต แก้ลมปลายไข้
เจตพังคี ไม้ต้นเล็กๆ
- ราก รสเผ็ดขื่นปร่า สรรพคุณ แก้ท้องขึ้นปวดแน่นในท้อง ขับลมทำให้เรอ ฝนกับน้ำปูนใส ผสมกับมหาหิงค์และการบูรทาท่องเด็กอ่อน แก้ท้องอืดเฟ้อ แก้ปวดท้อง ขับผายลม
เจตมูลเพลิงขาว ไม้พุ่มขาดเล็ก
- ใบ รสร้อน สรรพคุณ แก้ลมและเสมหะ
- ดอก รสร้อน สรรพคุณ แก้โรคตา แก้หนางและเย็น
- ต้น รสร้อน สรรพคุณ ขับโลหิตประจำเดือน
- ราก รสร้อน สรรพคุณ ขับลมในกระเพาะอาหารและลำไส้ แก้ริดสีดวงทวาร แก้บวม แก้คุดทะราด บุรุงธาตุ บำรุงโลหิต
เจตมูลเพลิงแดง (ไฟใต้ดิน) ไม้พุ่มขนาดเล็ก
- ราก รสร้อน สรรพคุณ บำรุงธาตุ บำรุงโลหิต ขับลมในลำไส้และกระเพาะอาหารให้เรอ แก้ท้องอืด เฟ้อ เสียด แน่นหน้าอก ทำให้ร่างกายเกิดความอบอุ่น ถ้ารับประทานมาก ทำให้แท้งลูก บดเป็นผง ปิดพอกฝี ทำให้เกิดความร้อน เกลื่อนฝีได้ แก้ริดสีดวงทวาร
เฉียงพร้านางแอ ไม้ยืนต้นขนาดย่อมถึงขนาดกลาง
- เปลือกต้น รสฝาดเย็น สรรพคุณ ลดความร้อน แก้ไข้ กล่อมเสมหะ แก้ร้อนในกระหายน้ำ
ชะมดต้น (ฝ้ายผี) ไม้ล้มลุกเนื้ออ่อนหรือไม้พุ่ม
- ใบ รสเมาเบื่อ สรรพคุณ ฆ่าพยาธิผิวหนัง กลาก เกลื้อน
- ดอก รสเมาเบื่อ สรรพคุณ แก้พยาธิไส้เดือน
- ต้น รสเมาเบื่อ สรรพคุณ แก้เกลื้อนช้าง เกลื้อนใหญ่ เรื้อนกวาง เรื้อนน้ำเต้า
- ราก รสเมาเบื่อ สรรพคุณ ฆ่าพยาธิตามขุมขนและรากผม รังแค
- ลูกและใบ ตำพอกฝี เร่งหนองให้แตกเร็ว
- เปลือกต้น รสเมาเบื่อ สรรพคุณ ตำคั้นน้ำหยอดหูฆ่าแมงเข้าหู
- ใช้ทั้ง 5 รสเมาเบื่อ สรรพคุณ รักษาฝีภายใน
ชะมวง (ส้มมวง) ไม้ยืนต้นขนาดย่อมถึงกลาง
- ใบ ผล รสเปรี้ยว สรรพคุณ ระบายท้อง แก้ไข้ กัดฟอกเสมหะ แก้ธาตุพิการ
- ราก รสเปรี้ยว สรรพคุณ แก้ไข้ตัวร้อน
ไม่มีความคิดเห็น:
แสดงความคิดเห็น