1.1.1. พืชจำพวกต้น (ต่อ)
คนทีสอเขมา หรือ
คนทีสอดำ ไม้พุ่มขนาดใหญ่
- เปลือกต้น รสร้อน สรรพคุณ แก้ปวดท้อง แก้เลือด แก้ลม เป็นยาอายุวัฒนะ
- รากและใบ รสร้อน สรรพคุณ ต้มรับประทานหรือประคบ แก้ปวดข้อ ปวดกล้ามเนื้อ บำรุงและรักษาไข้
- ใบสด รสร้อนหอม สรรพคุณ คั้นเอาน้ำรับประทานแก้ปวดศีรษะ รักษาเยื่อจมูกอักเสบ ถอนพิษสาหร่ายทะเล
- ยาง รสร้อนเมา สรรพคุณ บำรุงกำลัง ขับเลือดขับลมให้กระจาย ฆ่าพยาธิผิวหนัง แก้คุดทะราด
- ราก รสเมาร้อน สรรพคุณ แก้ลม ขับเหงื่อ แก้ริดสีดวงทวาร
คัดลิ้น ไม้ยืนต้นขนาดกลางถึงใหญ่
- ราก รสร้อนจัด สรรพคุณ แก้เส้นเอ็นพิการ บำรุงเส้นเอ็น ห้ามใช้กับบุคคลที่เป็นโรคเส้นประสาทพิการ
คันทรง มี 2 ชนิด คือไม้พุ่มขนาดย่อมและเป็นต้นขนาดย่อม แต่สรรพคุณเหมือนกัน
- เปลือกต้นและใบ รสฝาดเฝื่อน สรรพคุณ ต้มอาบแก้บวม เนื่องจากโรคไต หัวใจพิการ น้ำเหลืองเสีย เหน็บชา
คราม ไม้พุ่มต้นเล็ก
- ใบ รสเย็น สรรพคุณ ดับพิษ แก้ไข้ตัวร้อน แก้ปวดศีรษะ
- ต้น รสเย็น สรรพคุณ ฟอกขับปัสสาวะให้บริสุทธิ์ แก้กระษัย แก้นิ่ว แก้ปัสสาวะขุ่นข้น
ครอบทั้ง 3 (ครอบจักรวาล,ครอบตลับ,ครอบฟันสี) ไม้ลัมลุกเนื้ออ่อน
- ครอบจักรวาล (สารข้าวเปลือก,ก่องเข้า)
- ครอบตลับ (มะก่องเข้าหลวง)
- ครอบฟันสี (ตอบแตบ,โผงผาง)
- ต้น รสขม สรรพคุณ บำรุงโลหิตและขับลม
- ใบ รสขมติดร้อนเล็กน้อย สรรพคุณ บ่มหนองฝีให้แตกเร็ว
- ดอก รสขม สรรพคุณ ฟอกลำไส้ให้สะอาด บ่มหนองให้เกิดเร็ว
- ราก รสขม สรรพคุณ แก้ลม แก้ดี บำรุงธาตุ แก้มุตกิด แก้ไอ แก้ไข้ผอมเหลือง บำรุงกำลัง
คางแดง (คาง,ก๋างขี้มอด,มะขามป่า) ไม้ยืนต้นขนาดกลางถึงขนาดใหญ่
- เปลือกต้น รสฝาดเฝื่อน สรรพคุณ แก้ท้องร่วง แก้ตกโลหิต แก้บวม แก้ฝี แก้พยาธิ เปื่อยเน่า แก้ลำไส้พิการ บำรุงธาตุ ฝนทารักษาโรคเรื้อน แผลเน่าเปื่อยเรื้อรัง ทาหัวฝี
- ใบ รสเฝื่อน สรรพคุณ แก้ไอ
- ดอก รสหวาน สรรพคุณ บำรุงธาตุ แก้ปวดบาดแผล แก้พิษฟกบวม แก้คุดทะราด แก้ตาอักเสบ
ควินิน (ต้นซิงโคน่า) ไม้ยืนต้นขนาดกลาง
- ก้าน,ใบและเปลือกต้น รสขมจัด สรรพคุณ แก้ไข้จับสั่น(มามาเรีย) บำรุงน้ำดี แก้ร้อนใน
คูน (ชัยพฤกษ์) ไม้ยืนต้นขนาดย่อมถึงกลาง ใบใหญ่ ดอกสีเหลือง ห้อยเป็นพวง ฝักกลมยาวเกลี้ยง เนื้อในสีดำ
- เนื้อในฝัก รสหวานเอียน สรรพคุณ สรรพคุณ ระบายท้อง ช่วยบรรเทาอาการแน่นหน้าอก ฟกช้ำ แก้ลมเข้าข้และขัดข้อ
- ดอก รสขมเปรี้ยว สรรพคุณ แก้ไข้ เป็นยาระบาย
- เปลือกและไบ รสฝาดเมา สรรพคุณ บดผสมทาฝี และเม็ดผื่นตามร่างกาย
- ใบ รสเมา สรรพคุณ ระบายท้อง แก้พยาธิผิวหนัง
- ราก รสเมา สรรพคุณ ฝนทารักษาขี้กลาก และเป็นยาระบายท้อง แก้คุดทะราด
- แก่น นักไสยสาสตร์ใช้ทำปลัดขิกลงยันต์ผูกเอวเด็ก เพื่อไม่ให้ปิศาจรบกวนเด็ก
- เปลือกต้น รสฝาด สรรพคุณ แก้ท้องร่วง สมานแผล
- เปลือกเม็ดและเปลือกฝัก รสเมาเบื่อ สรรพคุณ ถอนพิษยาเบื่อเมา ทำให้อาเจียน
- กระพี้ รสเมา สรรพคุณ แก้รำมะนาด
แค (แคแดง,แคขาว) ไม้ยืนต้นขนาดกลาง
- เปลือกต้น รสฝาดจัด สรรพคุณ แก้ท้องร่วง คุมธาตุ แก้บิดมูกเลือด สมานแผลทั้งภายในและภายนอก
- ใบ รสจืดมัน สรรพคุณ แก้ไข้เปลี่ยนอากาศ (ไข้หัวลม) แก้ไข้หวัด
- เปลือกต้นแคป่า รสฝาด สรรพคุณ ต้มเอาน้ำชะล้างบาดแผลให้แผลหายเร็ว
แคแตร (แคแกล) ไม้ป่ายืนต้นขนาดกลาง
- ดอก รสหวายเย็น สรรพคุณ ขับเสมหะและโลหิต ขับผายลม
- ราก รสหวานเย็น สรรพคุณ ขับเสมหะ แก้ลม
แคฝอย (แคขาว) ไม้ยืนต้นขนาดกลาง
- เนื้อไม้และเปลือกต้น รสฝาดเฝื่อนหวาน สรรพคุณ แก้ท้องร่วง แก้บวม แก้ตกโลหิต แก้พยาธิ แก้ฝีเปื่อยพัง
- ราก รสฝาดเย็น สรรพคุณ แก้ริดสีดวงงอก
คำไทย (คำแสด,คำเงาะ) ไม้พุ่มขนาดใหญ่ หรือไม้ยืนต้นขนาดเล็ก
- ดอก รสหวาน สรรพคุณ บำรุงโลหิต แก้โรคโลหิตจาง สมานแผล แก้บิด แก้โรคไต
- เมล็ด รสร้อนหอม สรรพคุณ แก้ลม สมานแผล ตัดไข้
- รก (เนื้อหุ้มเมล็ด) รสหวาน สรรพคุณ ระบายท้อง
ไม่มีความคิดเห็น:
แสดงความคิดเห็น