ความรู้พื้นฐานเกี่ยวกับการแพทย์แผนไทย
1.ประวัติความเป็นมา
1.1.ประวัติความเป็นมาของการแพทย์แผนโบราณ
ประวิตการแพทย์แผนโบราณ เริ่มต้นตั้งแต่สมัยพุทธกาล โดยชายผู้หนึ่ง ชื่อ "ชีวโกมารภัจจ์" ซึ่งศึกษาวิขาการแพทย์ใน "สำนักทิศาปราโมกข์แห่งเมืองตักศิลา" ซึ่งต่อมาได้มีการถวายการรักษา "พระเจ้าพิมพิสารซึ่งทรงประชวรด้วยโรคริดสีดวงทวาร" ด้วยการถวายยาทาเพียงครั้งเดียว จึงโปรดให้เป็นแพทย์หลวงประจำพระองค์และบำรุงพระสงฆ์1.2.ประวัติการแพทย์แผนโบราณในประเทศไทย
1.2.1.การแพทย์แผนโบราณสมัยก่อนรัตนโกสินทร์
- ได้มีการค้นพบศิลาจารึกของอาณาจักรขอม ในสมัย "พระเจ้าชัยวรมันที่ 7 " ทรงสร้างสถานพยาบาล เรียกว่า "อโรคยาศาลา"
- มีการค้นพบหินบดยาสมัยทราวารดี
- ได้มีการค้นพบหลักศิลาจารึกของ "พ่อขุนรามคำแหงมหาราช" ในสมัยสุโขทัย ได้บันทึกไว้ว่า ทรงสร้างสวนสมุนไพรขนาดใหญ่บน "เขาหลวงหรือเขาสรรพยา" (ปัจจุบันคือ อ.สรรพยา จ.ชัยนาท)
- ในสมัย "สมเด็จพระนารายณ์มหาราช" แห่งกรุงศรีอยุธยา ได้มีการค้นพบบันทึกว่า มีระบบการแจกจ่ายยาที่ชัดเจนสำหรับราษฏร มีแหล่งจำหน่ายยาแลพสมุนไพร มีการรวบรวมตำรับยาขึ้นเป็นครั้งแรกในประวัติศาสตร์การพแพทย์แผนโบราณ เรียกว่า "ตำราพระโอสถพระนารายณ์" และในสมัยนี้การแพทย์แผนตะวันตกเริ่มเข้ามามีบทบาทแต่ยังขาดความนิยม
1.2.2.การแพทย์แผนโบราณในสมัยรัตนโกสินทร์
- รัชกาลที่ 1 พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช
ทรงปฏิสังขรณ์ วัดโพธาราม หรือ วัดโพธิ์ ขึ้นเป็นพระอารามหลวง ให้ชื่อว่า "วัดพระเชตุพนวิมลมังคลาราม" ทรงให้รวบรวมและจารึกตำรายา "ฤาษีดัดตน" มีการจัดตั้งกรมหมอและโรงพระโอสถคล้ายกับสมัยอยุธยา
แพทย์ที่รับราชการ เรียกว่า "หมอหลวง" ส่วนหมอที่รักษาราษฎร เรียกว่า "หมอราษฏร" หรือ "หมอเชลยศักดิ์" - รัชกาลที่ 2 พระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย
ทรงมีพระบรมราชโองการให้รวบรวมตำรายา และให้ตรากฏหมายชื่อว่า "กฏหมายพนักงานพระโอสถถวาย" - รัชกาลที่ 3 พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว
ทรงโปรดเกล้าให้มีการจัดตั้งโรงเรีียนแพทย์แผนโบราณแห่งแรก คือ โรงเรียนแพทย์แผนโบราณวัดโพธิ์ ทรงให้มีการจารึกตำรายาตามผนังรอบวัดโพธิ์ และในรัชสมัยนี้ มีการนำการแพทย์แผนตะวันตกเข้ามาโดยมีมิชชันนารีชาวอเมริกา โดยนายแพทย์ แดน บีช บรัดเลย์ หรือที่เรียกว่า "หมอบรัดเลย์" - รัชการที่ 4 พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว
ได้นำการแพทย์แผนตะวันตกมาใช้มากขึ้น แต่ยังไม่สามารถเปลี่ยนความนิยมได้ - รัชกาลที่ 5 พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว
มีการจัดตั้งศิริราชพยาบาล ใน พ.ศ. 2431 มีการเรียนการสอนและให้รักษาทั้งการแพทย์แผนโบราณและแพทย์แผนตะวันตกร่วมกัน แต่เป็นไปด้วยความยากลำบาก มีการพิมพ์ตำราแพทย์สำหรับใช้ในโรงเรียนแพทย์เป็นครั้งแรกในปี พ.ศ.2438 โดยพระยาพิษณุ ชื่อตำรา "แพทย์ศาสตร์สงเคราะห์" ซึ่งได้รับการยกย่องว่าเป็นตำราแห่งชาติฉบับแรก - รัชกาลที่ 6 พระบาทสมเด็จพระมงกุฏเกล้าเจ้าอยู่หัว
มีการประกาศยกเลิก การแพทย์แผนโบราณ และให้มีการประกาศใช้พระราชบัญญัติการแพทย์ เป็นการควบคุมการประกอบโรคศิลปะ ทำให้หมอพื้นบ้านโดนจับ บ้างก็มีการเผาตำราทิ้ง - รัชกาลที่ 7 พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว
ได้มีการตรากฏหมายเสนาบดี แบ่งการประกอบโรคศิลปะ ออกเป็น แผนปัจจุบัน และ แผนโบราณ - รัชกาลที่ 9 พระบราทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวภูมิพลอดุลยเดชมหาราช
ปี พ.ศ. 2500 มีการจัดตั้งสมาคมของโรงเรียนแพทย์แผนโบราณ ได้ก่อตั้งขึ้นที่วัดโพธิ์ กทม.
ปี พ.ศ. 2525 ได้ก่อตั้งโรงเรียนอายุเวทวิทยาลัย (ชีวกโกมารภัจจ์) ที่วัดบวรนิเวศวิหาร
ไม่มีความคิดเห็น:
แสดงความคิดเห็น